We zijn gewend om gezondheid te meten met cijfers op weegschalen, tonometers en tests, maar we zien de meest subtiele en krachtige indicator over het hoofd – de kwaliteit van onze sociale connecties.
Eenzaamheid en isolatie, zo bleek in de loop van vele jaren onderzoek, bederven niet alleen de stemming, maar brengen een cascade van destructieve processen in het lichaam op gang, vergelijkbaar met een chronische ziekte, meldt de correspondent van .
Chronische gevoelens van eenzaamheid verhogen de niveaus van stresshormonen – cortisol en adrenaline, die in een constante modus het cardiovasculaire systeem ondermijnen en de immuunrespons verminderen. De risico’s op een hartaanval, beroerte en zelfs dementie nemen met angstaanjagende percentages toe bij eenzame mensen, waardoor het probleem eerder een kwestie van fysiek overleven wordt dan van psychologisch comfort.
Pixabay
De paradox is dat je omringd kunt zijn door mensen en je helemaal alleen kunt voelen, en je kunt één of twee goede vrienden hebben en je sterk gesteund voelen. Het gaat niet om het aantal contacten, maar om hun diepgang, vertrouwen en wederzijds begrip, die de hersenen een signaal geven van veiligheid en het behoren tot de “roedel”.
Evolutionair gezien betekende een verschoppeling een zekere dood, en ons lichaam reageert nog steeds op sociaal isolement als een directe bedreiging. De oude “vecht of vlucht” mechanismen worden geactiveerd, die het lichaam van binnenuit uitputten, het voorbereiden op een gevaar dat nooit zal komen, maar dat maakt het niet minder echt voor onze cellen.
Ik heb een periode van diepe isolatie meegemaakt na een verhuizing naar een nieuwe stad en ik herinner me dat ik letterlijk fysiek een afname in energie voelde. Terugkeren naar een kring van oude vrienden via videoverbinding was niet alleen leuk, maar een genezing – na een paar weken van zulke avonden normaliseerde mijn slaap en de energie die ik tevergeefs had geprobeerd te vinden in vitamines keerde terug.
Sociale activiteit is geen rage maar een basisbehoefte, net als slapen of eten. Socialiseren, lachen, activiteiten delen en zelfs milde ruzies activeren de hersengebieden die verantwoordelijk zijn voor plezier en het verminderen van angst, en werken als een natuurlijk antidepressivum en ontstekingsremmer.
Wacht niet om een oude vriend te bellen, een gadgetvrij familiediner te houden of lid te worden van een hobbyclub. Het is geen tijdverspilling, maar de slimste investering in een lang leven en levenskwaliteit.Je relaties zijn net zo goed een onderdeel van een gezonde levensstijl als de sportschool en salades, het is alleen zo dat ze niet gemeten kunnen worden in kilo’s en centimeters. Begin klein: herstel één oud contact waar je om geeft, of neem initiatief in je huidige omgeving.
Oprechte interesse in een ander en de bereidheid om je kwetsbaar op te stellen, om niet alleen successen maar ook twijfels te delen, is het bouwmateriaal voor een brug over de afgrond van eenzaamheid. Gezondheid ontstaat niet alleen in laboratoria en sportscholen, maar ook in de warmte van menselijke communicatie.
Door je sociale banden aan te halen, bouw je een fort dat je niet alleen tegen heimwee beschermt, maar ook tegen de zeer reële ziekten. Het is een stille maar krachtige kracht die we maar al te vaak verwaarlozen in ons streven naar meer voor de hand liggende doelen.
Lees ook
- Waarom suiker opgeven als je ermee kunt sjoemelen: hoe je je smaakpapillen te slim af kunt zijn
- Wat gebeurt er als je alleen water drinkt als je er zin in hebt: ontkracht de mythe van de acht glazen